De getallenlijn tot 20 is een handig hulpmiddel om kinderen beter te laten begrijpen hoe getallen werken. Vooral in groep 3 komt de getallenlijn vaak terug bij rekenen, tellen, optellen en aftrekken. Ook kleuters die al interesse hebben in cijfers kunnen er op een speelse manier mee kennismaken.
Voor veel kinderen maakt een getallenlijn rekenen minder abstract. Ze zien waar een getal staat, welk getal ervoor komt en welk getal erna komt. Daardoor wordt rekenen tot 20 overzichtelijker en groeit het vertrouwen stap voor stap.
Als ouder kun je thuis goed helpen met de getallenlijn tot en met 20. Dat hoeft niet lang of ingewikkeld te zijn. Korte oefenmomenten met duidelijke uitleg werken vaak beter dan veel opdrachten achter elkaar.
Wat is een getallenlijn tot 20?
Een getallenlijn tot 20 is een rechte lijn waarop de getallen van 0 tot en met 20 in de juiste volgorde staan. Soms begint de getallenlijn bij 1, maar bij rekenen is een getallenlijn 0 tot 20 vaak het meest duidelijk. Kinderen zien zo dat elk getal een vaste plek heeft.
De getallenlijn helpt je kind om getallen niet alleen los te herkennen, maar ook met elkaar te verbinden. Je kind leert bijvoorbeeld dat 8 na 7 komt, dat 15 verder op de lijn staat dan 12 en dat 20 het hoogste getal is op deze lijn.
Voor jonge kinderen is dit belangrijk. Rekenen begint namelijk niet met sommen uit het hoofd leren, maar met begrijpen wat getallen betekenen.
Waarom helpt een getallenlijn bij leren rekenen?
Een getallenlijn maakt rekenen zichtbaar. Dat is precies waarom veel kinderen er steun aan hebben. In plaats van alleen een som op papier te zien, kunnen ze letterlijk volgen wat er gebeurt.
Bij optellen springt je kind vooruit op de getallenlijn. Bij aftrekken springt je kind terug. Zo wordt duidelijk dat 8 plus 3 betekent dat je vanaf 8 drie stapjes vooruitgaat en uitkomt op 11.
Ook voor getalbegrip is de getallenlijn waardevol. Kinderen leren tellen tot 20, terugtellen, meer en minder vergelijken en getallen op volgorde zetten. Deze vaardigheden vormen de basis voor rekenen in de rest van de basisschool.
Getallenlijn tot 20 in groep 3 en bij kleuters
De getallenlijn tot 20 past vooral goed bij groep 3. In dit leerjaar leren kinderen steeds bewuster rekenen met getallen. Ze oefenen met tellen, splitsen, optellen en aftrekken tot 20.
Bij kleuters ligt de nadruk nog meer op voorbereidend rekenen. Denk aan tellen, cijfers herkennen, hoeveelheden vergelijken en begrijpen dat getallen in een vaste volgorde staan. Een getallenlijn tot 20 kan daarbij helpen, zolang het speels blijft.
Niet elk kind is op hetzelfde moment toe aan werken met een getallenlijn. Sommige kinderen pakken het snel op, terwijl anderen eerst meer ervaring nodig hebben met tellen en hoeveelheden. Dat is normaal.
Hoe kun je de getallenlijn tot 20 thuis oefenen?
Thuis oefenen met de getallenlijn hoeft niet schools te voelen. Het belangrijkste is dat je kind rustig kan kijken, proberen en hardop denken. Daardoor ontdek je als ouder sneller waar je kind al zeker in is en waar nog wat extra oefening nodig is.
Begin altijd eenvoudig. Laat je kind eerst de getallen aanwijzen, daarna ontbrekende getallen invullen en pas later sprongen maken met sommen. Zo bouw je het oefenen logisch op.
Getallen aanwijzen en hardop tellen
Een goede eerste oefening is samen tellen op de getallenlijn. Wijs bij elk getal mee en laat je kind hardop meetellen. Begin bij 0 of 1 en tel rustig door tot 20.
Daarna kun je kleine vragen stellen. Waar staat 6? Welk getal komt na 9? Welk getal staat net voor 14? Door dit regelmatig te doen, wordt de volgorde van de getallen steeds vertrouwder.
Je kunt ook terugtellen vanaf 20. Dat is vaak lastiger, maar heel nuttig voor het voorbereiden op minsommen.
Getallen invullen op een lege getallenlijn
Een lege getallenlijn is een getallenlijn waarop sommige of alle getallen ontbreken. Je kind moet dan zelf nadenken welk getal op welke plek hoort. Dit is een goede oefening voor getalbegrip.
Begin met een getallenlijn waarop maar een paar getallen ontbreken. Bijvoorbeeld 0, 1, 2, leeg, 4, 5. Later kun je meer getallen weglaten, zodat je kind beter moet kijken naar de volgorde.
Een werkblad getallenlijn tot 20 is hiervoor heel geschikt. Je kind kan dan rustig invullen, controleren en verbeteren. Dat geeft vaak meer houvast dan alleen mondeling oefenen.
Sprongen maken op de getallenlijn
Als je kind de volgorde van de getallen begrijpt, kun je sprongen oefenen. Dit betekent dat je kind niet elk getal los hoeft te tellen, maar stapjes maakt op de lijn.
Bijvoorbeeld: start bij 5 en spring 2 plekken vooruit. Waar kom je uit? Of start bij 13 en spring 4 plekken terug. Welk getal staat daar?
Sprongen maken helpt bij optellen en aftrekken tot 20. Het laat je kind zien wat er gebeurt in een som, in plaats van alleen het antwoord te moeten raden.
Optellen en aftrekken tot 20 met de getallenlijn
De getallenlijn tot 20 wordt vaak gebruikt om plus en minsommen duidelijk te maken. Bij een plussom beweegt je kind naar rechts. Bij een minsom beweegt je kind naar links.
Neem bijvoorbeeld 7 plus 4. Je kind begint bij 7 en maakt vier sprongen vooruit. Zo komt het uit op 11. Bij 15 min 3 begint je kind bij 15 en springt het drie plekken terug naar 12.
Ook aanvullen tot 20 kan met de getallenlijn worden geoefend. Bij 16 vraag je bijvoorbeeld hoeveel stapjes er nog nodig zijn om bij 20 te komen. Je kind ziet dan dat dit 4 is.
Deze manier van oefenen helpt kinderen die sommen nog lastig vinden. Ze hoeven niet meteen alles uit hun hoofd te kunnen, maar leren eerst begrijpen hoe een som werkt.
Als je kind de getallenlijn lastig vindt
Sommige kinderen vinden de getallenlijn in het begin verwarrend. Ze raken de tel kwijt, slaan getallen over of weten niet goed of ze naar links of rechts moeten springen. Dat betekent niet dat je kind niet kan rekenen.
Vaak helpt het om terug te gaan naar eenvoudiger oefeningen. Laat je kind eerst weer getallen aanwijzen, hardop tellen en kleine stukjes van de getallenlijn bekijken. Daarna kun je langzaam opnieuw sprongen oefenen.
Het kan ook helpen om de getallenlijn tastbaar te maken. Gebruik kaartjes, blokjes of stappen op de vloer. Kinderen begrijpen iets vaak sneller als ze het kunnen zien en bewegen.
Blijf vooral rustig en positief. Een paar minuten oefenen per dag is vaak genoeg om vooruitgang te merken.
Bewegend en spelend oefenen met een getallenlijn tot 20
Niet elk kind leert graag zittend aan tafel. Daarom kan bewegend leren met een getallenlijn tot 20 heel goed werken. Je kunt bijvoorbeeld een grote getallenlijn op de vloer maken met papier, tape of kaartjes.
Laat je kind op een getal gaan staan en geef daarna een opdracht. Spring 3 vooruit. Ga 2 terug. Zoek het getal dat na 12 komt. Zo wordt rekenen actief en speels.
Ook kaartjes met getallen zijn handig. Leg de kaartjes door elkaar en laat je kind ze in de juiste volgorde leggen. Daarna kun je er kleine sommen aan koppelen.
Door spelend te oefenen voelt rekenen minder zwaar. Zeker bij jonge kinderen kan dit veel verschil maken.
Getallenlijn tot 20 werkbladen gebruiken
Werkbladen zijn handig als je kind extra wil oefenen met de getallenlijn tot 20. Ze geven structuur en maken duidelijk wat je kind al kan. Denk aan getallen invullen, ontbrekende getallen zoeken, sprongen tekenen en sommen maken met behulp van de getallenlijn.
Voor ouders zijn werkbladen ook praktisch. Je hoeft niet steeds zelf opdrachten te bedenken en je ziet snel waar je kind moeite mee heeft. Gaat het mis bij terugtellen? Of juist bij aanvullen tot 20? Dan weet je waar je rustig op kunt oefenen.
Op oefenboeken.nl kun je gratis werkbladen gebruiken om thuis met rekenen te oefenen. Voor dit onderwerp zijn vooral rekenwerkbladen rond getallen tot 20, volgorde, optellen en aftrekken passend. Zo kan je kind op een laagdrempelige manier extra oefenen.
Gebruik werkbladen liever kort en gericht. Eén goed gekozen oefenblad is vaak waardevoller dan een hele stapel opdrachten achter elkaar.
Download nu onze Gratis werkbladen Rekenen
Meer dan 100.000 ouders oefenen al met ons materiaal en zagen hun kind groeien in zekerheid, tempo en resultaat. Vul hieronder je gegevens in en ontvang de oefenbladen direct als PDF in je mailbox.
Verder oefenen met rekenen tot 20
Als je merkt dat je kind vaker moeite heeft met rekenen tot 20, kan extra herhaling helpen. Niet omdat je kind achterloopt, maar omdat rekenen tijd nodig heeft om stevig te worden. Vooral getalbegrip, tellen, splitsen, optellen en aftrekken vragen veel oefening.
Oefenboeken kunnen daarbij prettig zijn. Ze bieden opdrachten in een duidelijke volgorde, waardoor je kind stap voor stap verder oefent. Dat geeft rust voor jou als ouder en houvast voor je kind.
De oefenboeken van oefenboeken.nl zijn bedoeld om thuis op een overzichtelijke manier te oefenen. Ze sluiten aan bij wat kinderen op de basisschool leren en helpen om lastige onderdelen rustig te herhalen. Voor de getallenlijn tot 20 zijn vooral rekenopdrachten voor de onderbouw relevant.
Een vaste routine werkt vaak het best. Denk aan tien minuten oefenen op een rustig moment. Zo blijft oefenen haalbaar en groeit het zelfvertrouwen van je kind.
Getallenlijn tot 20 en voorbereiding op rekentoetsen
De getallenlijn tot 20 is geen trucje voor een toets. Het is vooral een basisvaardigheid die kinderen helpt om getallen en sommen beter te begrijpen. Toch kan een stevige basis in rekenen later veel verschil maken bij rekentoetsen.
Bij toetsen zoals Leerling in Beeld, Cito en IEP wordt gekeken naar verschillende rekenvaardigheden. Getalbegrip, optellen, aftrekken en het herkennen van rekenstrategieën spelen daarin een belangrijke rol. De getallenlijn helpt kinderen om die basis beter te begrijpen.
Gratis werkbladen en oefenboeken kunnen hierbij ondersteunen. Niet door druk te leggen op toetsresultaten, maar door je kind rustig te laten oefenen met vaardigheden die steeds terugkomen. Daardoor gaat je kind vaak met meer vertrouwen aan rekenen beginnen.
Vooral kinderen die onzeker zijn over rekenen hebben baat bij herhaling in kleine stappen. Als ze merken dat ze sommen beter begrijpen, groeit vaak ook het plezier in rekenen.
